12-Mavzu. Dinamika qatorlarini qayta ishlashning statistik usullari
Dinamikaning tashkil etuvchilari: asosiy tendensiya, mavsumiy va kon’yunkturaviy tebranishlar. Dinamika qatorlarida asosiy tendensiya mavjudligi to‘g‘risidagi farazni Foster-Styuart usuli yordamida baholash. Dinamika qatorlarida asosiy tendensiyani aniqlash usullari: davrlarni uzaytirish; oddiy va tortilgan sirg‘anchiq o‘rtacha darajalarni hisoblash; o‘rtacha o‘sish sur’atlarini hisoblash; analitik tekislash.
Trend parametrlarini “eng kichik kvadratlar usuli” yordamida aniqlash. Trend adekvatligi(ishonchliligi)ni Fisher mezoni yordamida baholash. Dinamika qatorlari darajalarini ekstropolyatsiyalash va interpolyatsiyalash masalalari. Trend tenglamasi asosida bashoratlash masalasi va uning ishonchliligini Styudent mezoni yordamida baholash.
Dinamika qatorlari mavsumiy tebranishlarni statistik o‘rganish usullari. Mavsumiylik indeksi. Mavsumiy tebranishlar tenglamasini Fure qatorlari yordamida aniqlash. Mavsumiy tebranishli dinamika qatorlari trend tenglamasini tuzish masalasi.